Desktop

Mijn buurman is 70 jaar oud. Hij gebruikt zijn hele leven al Windows. Vorige maand vroeg hij me: “Tom, ik hoor steeds over Linux. Is dat ook iets voor mij?” Hij is niet de eerste. Het afgelopen jaar stelden vrienden, familie en collega’s me hetzelfde in verschillende vormen. “Ik wil van Windows af, maar ik weet niet waar ik moet beginnen.” “Is Linux moeilijk?” “Kan ik nog steeds mijn gewone programma’s gebruiken?” Voor mij zijn die vragen vanzelfsprekend. Ik draai Linux sinds SuSE 6.0, toen je nog specifiek hardware-onderdelen moest uitzoeken die daadwerkelijk Linux-drivers hadden. Voor iemand die nog nooit een terminal heeft gezien voelen ze oprecht overweldigend. ...

Ik draai constant VMs. Kubernetes deployments testen, een distro uitproberen waar ik over las, Windows draaien voor die ene koppige applicatie, een experiment isoleren zodat ik mijn echte machine niet sloop. Voor dat alles is KVM/QEMU de juiste tool. Near-native performance, volledig open source, ingebakken in de Linux kernel. Niets dat naar huis belt, niets om te licentiëren, geen vendor die bepaalt wat ik met mijn eigen hardware mag doen. ...

De eerste keer dat het me beet zat ik halverwege een database migratie over SSH. Trein een tunnel in, WiFi knipperde, verbinding weg. Het proces aan de andere kant ging mee. Ik staarde naar een dode prompt en vroeg me af hoeveel van de migratie nou eigenlijk gecommit was. Een terminal multiplexer had me gered. Het proces draait door op de server of ik nou verbonden ben of niet, dus een weggevallen verbinding wordt een non-event. Ik verbind opnieuw, attach weer, en het werk staat exact waar ik het achterliet. Die eigenschap alleen al is de setup-kosten waard, en daarom behandel ik een multiplexer als basislaag op elke machine die ik aanraak. ...

Ik krijg steeds de vraag welke distro iemand op zijn dagelijkse machine moet draaien: Arch of NixOS. Meestal van mensen die al Linux draaien en een werkstation willen dat ze echt begrijpen, geen black box die zichzelf update op andermans schema. Ik heb beide gedraaid als mijn echte machine. Niet in VMs, niet als weekend-experiment. Als de laptop waar ik professioneel DevOps en platform engineering werk doe, en als de desktop waar ik al het andere doe. Laat ik mijn bias meteen op tafel leggen, want dit framework werkt alleen als ik daar eerlijk over ben: ik draai vandaag Arch op beide desktops, en NixOS op mijn servers. Dat verklapt waar ik uitkwam. Maar ik kwam daar om specifieke redenen, en die wil ik doorlopen in plaats van je een verdict in handen te drukken. ...

Zo werken veel van ons in 2026: een dotfiles repo met jaren aan commits, een vim config die dertig plugins binnentrekt, een tmux prefix omgezet naar iets dat lekkerder voelt, een shell prompt waar een weekend in is gaan zitten. De setup is van jou, tot aan de laatste keybinding. Op je eigen laptop ben je snel. Spiergeheugen doet het werk en je denkt nauwelijks nog na over de tools zelf. Dat is de droom die we onszelf verkopen, en meestal klopt hij prima. ...